YERLEŞİM YERİNİN TARİHÇESİ VE İSMİ
a)Nereden ve Nasıl Geldiği:
Buraya yerleşenlerin nereden ve nasıl geldiklerine ait her hangi belgeye rastlanılmamıştır. “SİNADA KRALLIĞI” Zamanında askeri amaçla kullanıldığına dair bilgiler vardır. Köy.olarak eskiye dayanma,yer ve yapılan araştırmaya göre 300-400 yıl öncesine uzanmak- tadır.
b)Yerleşme Sebepleri: İlk olarak hayvancılıkla uğraşıldığı için göçebe bir hayat yaşamışlar. Daha sonra tarımla uğraşı başlayınca yerleşik düzene geçmiştir.
c) Tarihi kalıntı ve eserler :
Çevrede bulunan tarihi para,mermer,taş kalıntılarından,çanak,çömlek gibi kalıntılardan birden fazla (Kalıntılar) uygarlığın buralarda yaşadığı anlaşılıyor.Friğyalılara ait kalıntılar,özellikle ROMA VE Bizans dönemine ait çok sayıda kalıntı bulunmuştur. Roma döneminde bu şehrin adının “KAPANAK” olduğu anlaşılmıştır. Anadolu Selçuklu döneminden öncesine ait oldugu iki yatır vardır. Bir tanesi Atlıhisar Mezarlığındaki ikincisi Anayurt köyündedir.
d)Efsane ve Rivayetler: Sinada Krallığı zamanında şimdiki kasabanın bulunduğu yerde siba adında adı verilen bir yerleşim yeri varmış.Sinada kralı’nın karısı burada oturmaktaymış. Burada sürekli atlı askerler bulunmaktaymış Bu atlı askerlere kralın karısı sabina komuta et-mekteymiş.
Müslümanlığın yayıldığı yıllarda İstanbul’u almak amacıyla sefer düzenleyen Hz. Mu-hammet’e bağlı bir ordunun kolu Sinada krallığının almak üzere geliyor. Halit Bin Velid’in oğlu Şebib komutasında geliyor.Sinda krallığı sarılıyor. Anayurt köyünün olduğu yerlerde büyük bir çarpışma oluyor. 1.Anayurt köyündeki türbe Müslüman şebib’in şehit düştüğü yar.
Peygambere ait Tunç alemli sancak hala türbesi içinde mevcuttur. Türbeyi kardeşi yaptırdığından dolayı türbenin adı Seydi Ömer ‘dir. Sinada krallığına ait kral yolunun kalıntıları bulunmaktadır. Bu yol Şuhut’tan çıkıp Mahmut köyü yakınından Sibudunda kalesinin kıyısından Melisa çiftliği, Balçıksar’a ait köpek inlerinden, Kınık(tan Metropolise uzanan bir yol,bu yola ait üç tane mesafe taşı bulunmaktadır. Biri Mahmut köyünde, diğeri Atlıhisar’da bulunmuş olup,sonradan Çobankaya’ya götürülmüştür.
e)Adının Tarihçesi: Sibudunda krallığı zamanında burada bulunan Atlı Askerlerden dolayı atların kalesi anlamına gelen Atlıhisar adını aldığı söylenmektedir.İsmi değişmemiştir.
Bölgeden Geçen Önemli Tarihi Yollar
Bölgede Hitit Kralı Şuppilulimuanın açtığı Kral Yolu’nun alıntıları bulunmaktadır.Bu yol Şuhut’tan çıkıp, Mahmut Köyü yakınından, Sibudunda Kalesi’nin kıyısından, Melisa Çiftliği, Balçıkhisar’a ait Köpek İnleri ve Kınık’tan geçerek, Metropolis’e uzanmaktadır.Bu yola ait, biri Mahmut Köyü’nde, biri de Atlıhisar’da olmak üzere iki tane mesafe taşı bulunmuş ve Çobankaya Köyü’ne taşınmıştır.
COĞRAFİ KONUMU
Coğrafi bölge olarak, Ege Bölgesinin en doğusunda yer alan Afyon ilinin güneyindedir.Batı Anadolu'yu İç Ege'ye bağlayan bir eşik arazi üzerindedir. 1151 m. rakımı ile Afyon ilinin en yüksek yerleşim merkezlerinden biridir.
Atlıhisar Kasabası’nın kuzeyinde Anayurt ve Selevir köyleri, güneyinde Bademli Köyü, güneydoğusunda Çobankaya Köyü, batısında Balçıkhisar Kasabası bulunur.
Arazi yapısı düzdür.Çevresinde ise dağlar ve tepeler yer almaktadır.
- Dağları:Kuzeydoğusunda Sıtma Dağı ve Çatalpınar Tepesi, güneydoğusunda Bostan Tepesi ve Sıralı Dağı, güneyinde Karaağaç, Kocakoyak ve Köroğlu Tepeleri ile Belenyurdu ve Kayrak Dağları bulunur.
- Yaylası: Kazık Yaylası.
- Ovaları:Kuzeyde Çeltikkırı Ovası, güneyde Gecekırı Ovası.
- Akarsuları:Gali Çayı(Atlıhisar sınırları içerisindeki Kazık Yaylası’ndan geçerek, Selevir Barajı’na dökülür.
Su Kaynakları
Kasabanın en önemli yerüstü su kaynağı kasaba sınırları içerisindeki Kazık Yaylasın- dan geçerek Selevir Barajı’na dökülen Gali Çayı’dır.
Kasaba yer altı suları bakımında zengindir.Yer altı su seviyesi yaklaşık olarak 6 m.dir.Bölgenin topoğrafik yapısı incelendiğinde yer altı sularının Gali Çayı’na karıştığı ve bu nedenle yer altı su seviyesinin alçaldığı anlaşılmaktadır.Kasabadaki sulanabilir arazilerin toplamı 9.000 dekardır.
EKONOMİ
1.Kasabanın Gelir Kaynakları
Kasaba ve çevresinde gelir getirebilecek turistik amaçlı bir kaynak yoktur..İlçe merkezine yakınlığı nedeniyle endüstriyel açıdan da önemli bir ilerleme olmamıştır.Sadece küçük çapta iş yapan iki un fabrikası ile iki tane de yağ çıkarma atölyesi bulunmaktadır.
Tarıma dayalı gelir kaynakları ise pancar patates, arpa, buğday ve haşhaş ekimleridir.En çok ekilen ve gelir getiren ürünler pancar(%20), buğday(%27) ve patates(%27)tir.
2.Kasaba Halkının Gelir-Gider Durumları
Kasabadaki meslek gruplarıyla ilgili grafik aşağıya çıkarılmıştır
Çiftçilerin yıllık gelir durumu, büyük oranda bölgenin iklim koşullarına bağlıdır.Giderleri ise ürün bakımı, sulama ve işçi ücretleri olarak görünmektedir.Tahmini gider ortalaması, gelir ortalamasının %50’si kadardır.
Kasabada büyük ve küçükbaş hayvancılık da oldukça gelişmiştir.İlçe Tarım Müdürlüğü kayıtlarına göre kasabada, 700 tane büyükbaş, 1715 tane küçükbaş hayvan bulunmaktadır.Büyük ve küçükbaş hayvanların türleriyle ilgili grafikler aşağıya çıkarılmıştır.
Büyükbaş Hayvanlar

Küçükbaş Hayvanlar
3.Kasabadaki Ticari İşletmeler
Kasabada günlük işleri yapabilecek 2 tane demirci atölyesi, 2 tane un fabrikası, 2 tane yağ çıkarma atölyesi, 4 tane bakkal dükkanı, 1 tane küçük lokanta, 3 tane kahvehane, 4 tane fırın bulunmaktadır.
4.Kasabadaki Resmi Kurumlar
Kasabada Belediye, Sağlık Ocağı, Tarım Kredi Kooperatifi ve İlköğretim Okulu bulunmaktadır.
ULAŞIM
Atlıhisar Kasabası, Şuhut-Karaadilli yolu üzerinde bulunmaktadır.Şuhut’a 10 km., Afyon’a 35 km., Karaadilli’ye 20 km. ve Dinar’a 80 km. uzaklıktadır.Kasabanın çevredeki yerleşim birimleri ve ilçe ile ulaşımı belediye otobüsleri ile sağlanmaktadır.Ayrıca yol üzerinde olduğu için ulaşım problemi yoktur.Sadece kış mevsiminde, kasabaya bağlı Nam Kazık Köyü ve Zafer Mahallesi ile ulaşımda problemler yaşanmaktadır.
SAĞLIK HİZMETLERİ
Kasabamızdaki sağlık hizmetleri Atlıhisar Sağlık Ocağı tarafından yürütülmektedir.
Atlıhisar Sağlık Ocağı kasabamızın Fatih Mahallesinde bulunmaktadır.Sağlık Ocağında 1 Dok-
Tor,1 sağlık memuru ,1 ebe ve 1 hizmetli olmak üzere 4 personel bulunmaktadır. Ana çocuk sağlığı , poliklinik, gebe, bebek ve diğer aşılama hizmetleri ,enjeksiyon, pansuman ve diğer sağlık konularında halka hizmet vermektedir.
EĞİTİM ÖĞRETİM
Kasabamızda eğitim hizmetleri Atlıhisar İlköğretim Okulu tarafından yerine getirilmektedir.Şu anda okulumuzda 164’ü kız ve 177’si erkek olmak üzere 341 öğrenci eğitim görmektedir.Okulumuz taşımalı bir okuldur.Okulumuza İcikli Köyünden, Kulak Köyünden,Anayurt Köyünden ve zafer Mahallesinden toplam 124 öğrenci gelmektedir. Oku -lumuzun Norm kadrosu 20 olmasına rağmen şu anda okulumuzda 5 sınıf öğretmeni,2 Ana sınıfı öğretmeni,1Matematik,1 Fen Bilgisi,1Türkçe,1Sosyal bilgiler 1 Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretmeni 1 İngilizce öğretmeni bulunmaktadır.Bunun dışında1 Müdür vekili,1memur ve 1 hizmetli bulunmaktadır.Okulumuz oldukça eski bir geçmişi olan bir okuldur.İlk olarak 1924 yılında Atlıhisar Köyü İlk Mektebi olarak açılmış ve 1991 yılında İlköğretim Okulu olmuştur.
ADETLERİ,GELENEK VE GÖRENEKLERİ
Kasabanın önemli turistik yeri yoktur. Belirli gün folklor kıyafeti yoktur. Düğünler dini törenle yapılır. Düğünlerde kına gecesi yapılır.
KINA TÜRKÜSÜ
Kınası karılır tasta
Oğlan evi pek havasta
Kız anası kara yasta
Sadıcığın kınan kutlu olsun
Orada dirliğin tatlı olsun
Kızımız gidiyordu
Nazımız gidiyordu
Bugün aile şendik
Misafir kaldı.
Söylemez oldu
Tuz kabını tuzsuz koyma
Koca evini ıssız koyma
Anasını ıssız koyma
Sadıcığım kınan kutlu olsun
Orada dirliğin kutlu olsun
NÜFUSU
Kasabamızda fatih mahallesi,Hisar mahallesi,Zafer mahallesi olmak üzere 3 mahalle bulunmaktadır. Kasabamızın nüfusu 2007 sayımlarında 1904 çıkmıştır.
YERLEŞİM BİRİMİNİN YETİŞTİRDİĞİ ÖNEMLİ KİŞİLER
Atlıhisar kasabasından yetişin bürokraside yer alan kişi yoktur. Şimdiye kadar Türkiyenin çeşitli yerlerde görev yapan 14-15 kişi sınıf öğretmeni ve branşlı öğretmen vardır. 1
Adet avukat , 2 adet veteriner,20 adet İmam-hatip görev yapmaktadır. Ankara’da 1 adet komiser ve 5-6 tane poliş memuru çeşitli yerlerde çalışmaktadır. 4. adet askeriye personeli çeşitli yerlerde çalışmaktadır.çeşitli dairelerde 5-6 memur görev yapmaktadır. |